لات، پیپ و پیپت در فارکس چیست؟ آموزش محاسبه لات و پیپ در ترید

یکی از مفاهیم پایه‌ای که هر معامله‌گر فارکس باید آن را به‌خوبی درک کند، واحدهای اندازه‌گیری حجم معامله و تغییرات قیمت در فارکس است. برای این‌که اندازه‌گیری حجم معاملات و تغییرات قیمت در جفت ارزهای مختلف فارکس ساده‌تر شود، واحدهایی مثل لات (Lot)، پیپ (Pip) و پیپت (Pipette) ایجاد شده‌اند. با کمک این واحدها می‌توانید تکنیک‌های مدیریت سرمایه را به‌شکل دقیق‌تری به کار ببندید و سود و ضرر تریدهای خود را راحت‌تر محاسبه کنید.

با توجه به این‌که آشنایی با لات و پیپ در فارکس یکی از پیش‌نیازهای اصلی موفقیت در فارکس و پراپ تریدینگ است، در این مقاله قصد داریم به بررسی این واحدهای اندازه‌گیری بپردازیم و محاسبه آن‌ها را یاد بگیریم. اگر می‌خواهید بیش‌تر با واحدهای اندازه‌گیری حجم در فارکس مثل پیپ و لات آشنا شوید، پیشنهاد می‌کنیم تا پایان این مطلب با ما همراه باشید.

لات استاندارد چیست؟

لات (Lot) واحد اندازه‌گیری حجم معامله در فارکس است که در حالت استاندارد، آن را معادل ۱۰۰ هزار واحد از ارز پایه (Base Currency) در یک جفت ارز در نظر می‌گیرند. برای مثال، اگر یک پوزیشن لانگ یا خرید با حجم یک لات روی جفت ارز EUR/USD باز کنید، در واقع معادل ۱۰۰ هزار یورو (ارز پایه) خرید انجام داده‌اید. اگر جفت ارز USD/JPY را ترید می‌کنید، ارز پایه آن دلار آمریکا است و یک لات از آن معادل ۱۰۰ هزار دلار آمریکا خواهد بود.

در تعریف عمومی لات در بازارهای مالی، اندازه لات (Lot) توسط بورس یا نهاد ناظر بازار تعیین می‌شود و معمولاً حداقل تعداد واحدی است که می‌توان از یک ابزار مالی خریداری کرد. این استاندارد باعث می‌شود سرمایه‌گذاران هنگام باز کردن یک معامله، دقیقاً بدانند چه مقدار از آن دارایی را معامله می‌کنند.

منبع: What is a Lot in Trading? | Lot Definition | IG

بااین‌حال، در بازار فارکس OTC این تعریف به همین شکل قابل اعمال نیست. در فارکس OTC، اندازه قرارداد هر لات (Contract Size)، حداقل حجم قابل معامله و گام حجم ممکن است بسته به نماد و بروکر متفاوت باشد؛ بنابراین معیار اجرایی برای معامله‌گر، Contract Specification همان نماد نزد بروکر است.

اگر بخواهید ارزش یک لات استاندارد را بر اساس ارز مظنه (Quote Currency) محاسبه کنید، باید آن را در نرخ تبادل (Exchange Rate) یا همان نرخ برابری جفت ارز مورد نظر خود ضرب کنید. برای مثال اگر نرخ تبادل یورو به دلار معادل ۱.۰۴۹۸ است و قصد دارید یک پوزیشن خرید با حجم یک لات روی آن باز کنید، حجم معامله شما معادل ۱۰۴٫۹۸۰ دلار آمریکا خواهد بود. این عدد نشان‌دهنده ارزش اسمی دلار مورد نیاز برای خرید ۱۰۰٫۰۰۰ یورو است. به عبارت دیگر، در لحظه باز کردن معامله شما ارزش اسمی هر ۱۰۰ هزار یورو معادل ۱۰۴٫۹۸۰ دلار آمریکا است. توجه داشته باشید که این عدد، ارزش اسمی معامله است و مقدار دقیق وجه موردنیاز به اهرم، مارجین و مشخصات نماد بستگی دارد.

انواع لات در فارکس

با توجه به این‌که حجم معاملات بسیاری از تریدرهای عادی کم‌تر از یک لات استاندارد است، ممکن است انجام محاسبات بر اساس لات استاندارد کمی دشوار باشد. به همین دلیل واحدهای کوچک‌تری مثل مینی لات (Mini Lot)، میکرو لات (Micro Lot) و نانو لات (Nano Lot) نیز ایجاد شده‌اند که هر یک از آن‌ها کسری از یک لات استاندارد محسوب می‌شوند.

مینی لات معادل ۱۰ هزار واحد از ارز پایه، میکرو لات معادل ۱۰۰۰ واحد و نانو لات نیز معادل ۱۰۰ واحد از ارز پایه است. برای مثال، وقتی یک تریدر پوزیشنی با حجم ۰.۱ لات باز می‌کند، در واقع حجم پوزیشن او یک مینی لات است. تریدرهای حرفه‌ای با سرمایه زیاد معمولاً از لات استاندارد استفاده می‌کنند، اما تریدرهایی که سرمایه کم‌تری دارند می‌توانند از واحدهای کوچک‌تر برای محاسبه حجم تریدهای خود استفاده کنند. استفاده از مینی یا میکرو لات به معامله‌گران اجازه می‌دهد با سرمایه‌های کوچک‌تر نیز حجم معاملات خود را متناسب با مدیریت ریسک تنظیم کنند.

پیپ در فارکس چیست؟

پیپ (Pip) واحد استاندارد اندازه‌گیری تغییرات بازار فارکس است که با استفاده از آن می‌توان میزان حرکت قیمت و تغییرات نرخ تبدیل جفت ارزها را اندازه‌گیری کرد. کلمه Pip را مخفف عبارت Percentage in point یا Price interest point می‌دانند و آن را معادل ۰.۰۰۰۱ واحد تغییر در نرخ ارز یا در برخی موارد معادل یک صدم درصد (۱/۱۰۰ × ۰.۰۱) در نظر می‌گیرند. در جفت ارزهای فارکس که نرخ تبدیل آن‌ها تا چهار رقم اعشار بیان می‌شود، رقم چهارم معادل پیپ خواهد بود. برای مثال اگر جفت ارز EUR/USD از نرخ ۱.۰۳۵۵ به ۱.۰۳۵۶ برسد، ارزش آن ۱ پیپ رشد کرده است.
در بسیاری از بروکرها، در جفت ارزهایی که یک طرف آن‌ها ین ژاپن است (مثل USD/JPY)، نرخ تبدیل تا دو رقم اعشار بیان می‌شود، به همین دلیل رقم اعشار دوم را معادل پیپ در نظر می‌گیرند. برای مثال اگر نرخ USD/JPY از ۱۵۷.۴۸ به ۱۵۷.۴۹ افزایش پیدا کند، در واقع معادل یک پیپ رشد کرده است. در مورد نمادهایی مثل طلا و نقره نیز تعداد ارقام اعشار بسته به بروکر و مشخصات قرارداد می‌تواند متفاوت باشد.

ارزش هر پیپ (Pip Value) به عواملی مانند جفت‌ارز، نرخ برابری ارزها و حجم معامله بستگی دارد. اگر حساب معاملاتی شما بر پایه دلار آمریکا (USD) باشد و دلار ارز دوم جفت‌ارز (Quote Currency) باشد، مانند جفت‌ارز EUR/USD، هر پیپ برابر با ۰٫۰۰۰۱ خواهد بود.

منبع: What Are Pips in Forex Trading, and What Is Their Value

پیپت چیست؟

برخی از بروکرهای فارکس قیمت جفت‌ارزها را با دقتی بیشتر از حالت استاندارد نمایش می‌دهند. به‌جای نمایش قیمت‌ها با ۴ رقم اعشار برای بیشتر جفت‌ارزها (و ۲ رقم اعشار برای جفت‌ارزهای شامل ین ژاپن)، آن‌ها قیمت‌ها را با ۵ و ۳ رقم اعشار نمایش می‌دهند. این رقم اضافه، پیپ کسری (Fractional Pip) نام دارد که به آن پوینت (Point) یا پیپت (Pipette) نیز گفته می‌شود. (منبع: What is a Pip in Forex? – Babypips.com)

با توجه به این‌که پیپ در ترید معادل یک صدم درصد یا همان ۰.۰۰۰۱ واحد است، پیپت برابر با یک صدهزارم (۱/۱۰۰٫۰۰۰ یا ۰.۰۰۰۰۱) خواهد بود. اگر نرخ تبدیل یک جفت ارز تا ۵ رقم اعشار اعلام شده باشد، رقم پنجم معادل پیپت خواهد بود. برای مثال اگر نرخ جفت ارز GBP/USD از ۱.۲۵۵۳۰ به ۱.۲۵۵۳۱ برسد، در واقع به اندازه یک پیپت حرکت کرده است.

در جفت ارزهایی که یک طرف آن‌ها ین ژاپن است یا استثنائاتی مثل طلا و نقره، اگر نرخ تبدیل به‌جای دو رقم تا سه رقم اعشار بیان شود، رقم سوم معادل پیپت خواهد بود. برای مثال اگر نرخ XAU/USD از ۲۶۴۱.۸۰۲ به ۲۶۴۱.۸۰۳ برسد، به اندازه یک پیپت رشد کرده است.

کاربرد پیپ و پیپت چیست؟

پیپ و پیپت واحدهای اندازه‌گیری در فارکس محسوب می‌شوند و با کمک آن‌ها می‌توان تغییرات قیمت یا نرخ تبدیل جفت ارزهای مختلف را اندازه‌گیری کرد. با توجه به اینکه در پراپ تریدینگ، تاچ شدن درصدهای دراداون و رعایت نکردن ریسک شناور می‌تواند باعث نقض قوانین و از دست رفتن حساب شود، باید با پیپ و پیپت آشنا باشید تا بتوانید حد ضرر و تارگت‌های سود معاملات خود را بر حسب فاصله قیمتی مشخص تنظیم کنید. دقت داشته باشید که اسلیپیج، گپ و شیوه اجرای نماد می‌تواند قیمت اجرا را تغییر دهد. وجود پیپ و پیپت باعث می‌شود که تمام تریدرها با یک واحد یکسان کار کنند و نیازی به واحدهای مجزا برای هر جفت ارز نباشد. با وجود واحد بسیار کوچکی مثل پیپت، حتی جزئی‌ترین حرکات بازار نیز به راحتی قابل اندازه‌گیری است.

علاوه بر این، در بروکرهایی که اسپرد حساب‌ها بسیار پایین است، می‌توان از پیپت یا پوینت برای بیان دقیق میزان اسپرد استفاده کرد. برای مثال، در سرور معاملاتی سرمایه گذار برتر که حساب‌های آن مشابه ECN در محیط شبیه‌سازی‌شده هستند، اسپرد حساب‌ها از ۰ یا ۱ پوینت شروع می‌شود. با این حال، اسپرد برای هر نماد و در زمان‌های مختلف متغیر است و شروع از صفر به معنی هزینه/اجرای تضمینی نیست.

به‌طور کلی مهم‌ترین کاربردهای پیپ و پیپت عبارتند از:

• • اندازه‌گیری تغییرات قیمت یا نرخ تبدیل جفت ارزها
  • اندازه‌گیری سود و ضرر معاملات برای مدیریت سرمایه
  • تعیین حد ضرر یا استاپ لاس (Stop Loss) و حد سود (Take Profit)
  • اندازه‌گیری اسپرد (Spread) در معاملات جفت ارزها و نمادهای معاملاتی مختلف

محاسبه پیپ در جفت ارزهای ین ژاپن (JPY)

با توجه به این‌که در فارکس، نرخ تبدیل جفت ارزهای مبتنی بر ین ژاپن تا ۲ رقم اعشار محاسبه می‌شود، برای انجام محاسبات پیپ باید از ۰.۰۱ به‌جای ۰.۰۰۰۱ استفاده کنید. مثلاً اگر نرخ تبدیل EUR/JPY برابر با ۱۶۱.۳۳ است و قصد دارید یک لات استاندارد (۱۰۰٫۰۰۰ یورو) از آن را معامله کنید، ارزش هر پیپ از آن برابر با ۱۰۰٫۰۰۰ × (۰.۰۱ ÷ ۱۶۱.۳۳) یا ۶.۱۹ یورو است. پس اگر جفت ارز EUR/JPY را در ۱۶۱.۳۳ بخرید و در ۱۶۱.۴۳ بفروشید، سود شما از این ترید معادل ۱۰ پیپ یا ۶۱.۹ یورو خواهد بود. برای به دست آوردن معادل آن به دلار آمریکا کافیست این عدد را در نرخ تبدیل EUR/USD ضرب کنید.

جمع‌بندی: اهمیت لات، پیپ و پیپت در مدیریت سرمایه

یادگیری مفهوم پیپ و پیپت، انواع لات و آشنایی با نحوه محاسبه آن‌ها یکی از مهارت‌های مورد نیاز برای ترید در فارکس و پراپ تریدینگ است و بدون آن‌ها نمی‌توان مدیریت سرمایه دقیقی انجام داد. با استفاده از این واحدها می‌توانید مقدار دقیق سود و ضرر معاملات خود را حساب کنید، حد ضرر یا حد سود معاملات خود را روی دقیق‌ترین نقطه قرار دهید و به راحتی متوجه شوید که اسپرد معامله هر جفت ارز چقدر است. با وجود این‌که ماشین حساب‌ها و ابزارهای مختلفی برای محاسبه خودکار پیپ وجود دارد، یادگیری نحوه محاسبه آن‌ها به شما کمک می‌کند تا درک بهتری از مدیریت سرمایه و ریسک داشته باشید و بتوانید بدون ابزار نیز به‌راحتی محاسبات خود را انجام دهید.

🎯 درک مفاهیم لات، پیپ و پیپت برای مدیریت سرمایه دقیق در فارکس و پراپ تریدینگ ضروری است. «سرمایه‌گذار برتر» با فراهم کردن سرمایه و آموزش‌های کاربردی، به شما کمک می‌کند تا این مفاهیم را در معاملات واقعی و بدون ریسک شخصی به کار گیرید.
با پلن‌های چالشی ما، دانش خود را به سود تبدیل کنید:
پلن A: دارای محدودیت زمانی، اما بدون محدودیت حجم معامله – برای تریدرهایی که محاسبات دقیق خود را سریعاً اجرا می‌کنند.
پلن B: بدون محدودیت زمانی – بهترین انتخاب برای تمرین و تسلط بر محاسبات و مدیریت سرمایه با آرامش.
محاسبات دقیق، معاملات موفق با «سرمایه‌گذار برتر»! 👇

مشاهده پلن A
مشاهده پلن B

منابع مورد استفاده این مطلب

• ig.com
• investopedia.com
• babypips.com